ایسنا/خراسان رضوی مدیرکل مرکز جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس وزارت بهداشت با تأکید بر اینکه اگر روند فعلی ادامه یابد، در دو سه دهه آینده جمعیت سالمند کشور به ۲۵ تا ۳۰ میلیون نفر خواهد رسید، اعلام کرد: در دو یا سه دهه آینده حدود ۳۰ درصد از جامعه را سالمندان تشکیل خواهند داد. از طرف دیگر، جمعیت فعال و مولد که باید از عهده تأمین و حمایت این قشر برآیند، بسیار کمتعداد خواهد بود.
رضا سعیدی سهشنبه ۱۳ آبان، در نشست فعالان مردمی جمعیتی که در سالن شورای بسیج جامعه پزشکی بیمارستان قائم (عج) برگزار شد، اظهار کرد: در حوزه جمعیت، سه یا چهار مسئله اساسی وجود دارد که نیاز به توجه ویژه دارد. ما از یک اوج جمعیتی به سرعت سقوط کردهایم؛ در حالی که قبلاً نرخ باروری حدود ۶.۵ فرزند به ازای هر زن بود، در عرض تنها یک تا دو دهه به کمتر از ۱.۵ فرزند رسیدهایم. این در حالی است که نرخ جایگزینی جمعیت بالای ۲.۱ تا ۲.۵ است و اکنون در مسیر منفی شدن حرکت میکنیم.
وی با ابراز تأسف از این روند افزود: با وجود گذشت چهار سال از تصویب و ابلاغ قانون مربوطه، در برخی از شهرستانهای کشور، تعداد فوتیها از تعداد تولدها پیشی گرفته است، یعنی رشد جمعیت آنها منفی شده است.
مدیرکل مرکز جوانی جمعیت وزارت بهداشت با تاکید بر این که مسئله جمعیت یک بحث اقتصادی نیست، بلکه مقولهای فرهنگی است، گفت: شهرستانهایی که اکنون رشد جمعیت منفی دارند و میزان مرگ و میرشان از زاد و ولد بیشتر شده، جزء مناطق برخوردار و ثروتمند کشور محسوب میشوند. در مقابل، هماکنون ۳۲ شهرستان داریم که نرخ باروری کل آنها بالای ۲.۵ فرزند به ازای هر زن است، یعنی بالاتر از سطح جانشینی. این شهرستانها دقیقاً جزو مناطق کمبرخوردار و فقیر کشور هستند.
سعیدی با اشاره به اینکه ذات این قضیه فرهنگی است، اظهار کرد: یک تغییر فرهنگی رخ داده و عملاً فرهنگی جا افتاده که مردم را از فرهنگ چندفرزندی به سمت فرهنگ تکفرزندی یا دوفرزندی سوق داده است.
وی هشدار داد: اگر روند فعلی ادامه یابد، در دو سه دهه آینده، جمعیت سالمند کشور به ۲۵ تا ۳۰ میلیون نفر خواهد رسید و حدود ۳۰ درصد از جامعه را سالمندان تشکیل خواهند داد. این افراد عمدتاً بازنشسته هستند و فعالیت اقتصادی و اجتماعی چشمگیری ندارند. از طرف دیگر، جمعیت فعال و مولد که باید از عهده تأمین و حمایت این قشر برآیند، بسیار کمتعداد خواهد بود. این عدم تعادل، معضلات و چالشهای اقتصادی، اجتماعی، امنیتی و بهداشتی درمانی جدی برای کشور ایجاد خواهد کرد.
مدیرکل مرکز جوانی جمعیت وزارت بهداشت با بیان اینکه مسئله جمعیت، یک مسئله فرهنگی و چندبعدی است، ادامه داد: در حال حاضر، شهرستانهایی که نرخ باروری پایین و رشد جمعیت منفی دارند، معمولاً از نظر اقتصادی برخوردارتر هستند. با این حال، واقعیت این است که این پدیده تنها به فرهنگ محدود نمیشود و نمیتوان عوامل دیگر را نادیده گرفت. به عبارت دقیقتر، افزایش یا کاهش جمعیت، مسئلهای چندبعدی است و ابعاد مختلفی دارد که باید در کنار یکدیگر بررسی شوند. اگرچه به نظر میرسد فرهنگ نقش اصلی را ایفا میکند، اما باید سایر ابعاد نیز در نظر گرفته شوند.
وی درباره اینکه در شهر تهران در مناطق مرفه که ساکنان آن درآمدهای بسیار بالایی دارند، شاهد نرخ ازدواج پایین، تمایل کمتر به فرزندآوری یا اکتفا کردن به تنها یک فرزند هستیم، گفت: در واقع، اولویت اصلی مسئله، فرهنگ و تغییر سبک زندگی است؛ تغییری که بخشی از آن ناشی از روندهای داخلی و بخشی دیگر تحت تأثیر جریانهای جهانی است. کل دنیا به سمتی حرکت کرده که تغییرات گستردهای در سبک زندگی به وجود آمده است.